Co oznacza is oraz ti w BMW?
Końcówki is, ti, tii w nazwach BMW: skąd się wzięły, co oznaczały na przestrzeni lat i jak je czytać. Sprawdź sportowe oznaczenia.

Końcówki is, ti oraz tii to jedne z najczęściej mylonych oznaczeń sportowych BMW. Każda z nich oznaczała coś konkretnego: rodzaj zasilania, poziom usportowienia albo typ nadwozia. Znaczenie zmieniało się jednak przez dekady, więc te same litery na bagażniku 2002 i E36 mówią o czym innym.
Jeśli chcesz poznać pełny system nazewnictwa marki, zacznij od przewodnika oznaczenia BMW . Tutaj rozbieramy na części same sportowe sufiksy.
ti, czyli Turismo Internazionale #
Skrót ti pochodzi od włoskiego Turismo Internazionale, po polsku Touring International. BMW użyło go po raz pierwszy w latach 60. przy sedanach Neue Klasse: 1800 TI i 2000 ti były mocniejszymi, gaźnikowymi wariantami zwykłych modeli.
Najsłynniejsze ti nosiło nadwozie 02. Wprowadzone w 1968 roku BMW 2002 ti dostało dwa gaźniki Solex i 120 KM zamiast 100 KM wersji bazowej. Do tego sztywniejsze zawieszenie i mocniejsze hamulce. To była recepta na małe, lekkie i szybkie auto, które zbudowało sportową reputację marki.
| Model | Lata | Zasilanie | Moc |
|---|---|---|---|
| 1800 TI | 1964-1966 | 2 gaźniki | 110 KM |
| 2000 ti | 1966-1972 | 2 gaźniki | 120 KM |
| 2002 ti | 1968-1971 | 2 gaźniki | 120 KM |
Po zakończeniu produkcji 02 oznaczenie ti zniknęło na kilkanaście lat. Powodem były coraz ostrzejsze normy emisji, które utrudniały utrzymanie gaźnikowych jednostek o wysokiej mocy.
tii: dodatkowe i to wtrysk #
Drugie i w tii oznacza iniezione, czyli wtrysk paliwa. To jedyna różnica w nazwie, ale technicznie spora.
Sztandarowym przykładem jest 2002 tii z 1971 roku. Zamiast dwóch gaźników dostał mechaniczny wtrysk Kugelfischer, co podniosło moc do około 130 KM i poprawiło elastyczność silnika. tii był szczytem rozwoju cywilnego 02, tuż pod ekstremalnym 2002 turbo.
Schemat jest prosty:
- ti = sport z gaźnikami,
- tii = sport z wtryskiem.
Gdy w latach 70. wtrysk stał się standardem w mocniejszych BMW, samo i przeszło do głównego systemu nazw (np. 320i, 323i). tii pozostało więc znakiem konkretnej epoki. Współczesne BMW przypomniało o nim studyjnym 1 Series tii, ale seryjnie litery te już nie wróciły.
is: wtrysk plus sport #
Oznaczenie is to złożenie dwóch elementów: i (wtrysk) oraz s (sport). Pojawiło się głównie w latach 80. i 90., a najmocniej kojarzy się z BMW E30 i BMW E36 .
Wersja is nie miała mocniejszego silnika od zwykłego modelu z tym samym numerem. Dostawała za to pakiet podwozia i wyposażenia: sztywniejsze sprężyny i amortyzatory, grubsze stabilizatory, fotele sportowe, sportową kierownicę, a często mechanizm różnicowy o ograniczonym poślizgu. W E30 wersje z literą s oferowano wyłącznie jako dwudrzwiowe.
| Model | Nadwozie | Charakter is |
|---|---|---|
| 318is (E30) | coupe | silnik M42, pakiet sport |
| 325is (E30) | coupe | M20, szpera, sztywniejsze zawieszenie |
| 318is (E36) | coupe/sedan | M42/M44, sportowe podwozie |
| 328is (E36) | coupe | M52, najmocniejsze nie-M w gamie |
Idea była jasna: dać kierowcy część emocji modelu M za znacznie mniejsze pieniądze.
ti raz jeszcze: era compactów #
Litery ti wróciły w połowie lat 90., ale w nowej roli. Przy kompaktowym, trójdrzwiowym E36 (318ti, 323ti) i później E46 Compact (316ti, 318ti, 325ti) oznaczenie wskazywało na krótkie nadwozie hatchback, a nie na tuning silnika.
To dobry przykład, dlaczego nie da się czytać sufiksów w oderwaniu od epoki. 2002 ti to gaźnikowy klasyk z lat 60., a 325ti to praktyczny kompakt z początku XXI wieku. Te same dwie litery, zupełnie inny kontekst.
